Cu Tùng - con của em gái miềng. Hình em bé trên chai nước mắm dành cho trẻ em 50ml là cu Tùng đó :-)
Cu Tùng – con của em gái miềng

Bài ni rất hay, các bạn chuẩn bị có con nên biết. Dù vườn không nhà trống nhưng vẫn copy từ blog của chị Tâm Phan cất lại đó lúc mô lấy chồng đưa ra nhâm nhi. Nếu miềng có con trước khi đọc bài viết này thì miềng sẽ phạm rất nhiều lỗi, và cái lỗi lớn nhất là cho con ngủ chung, sẽ vất vả vô cùng về sau, ôm ru con suốt đêm mới biết khổ. May quá, cám ơn chị Tâm 🙂
Hôm nay mình ngồi tổng hợp lại những kinh nghiệm bản thân khi lần đầu làm mẹ – những điều mình hối tiếc đã không làm khi mới sinh con, những điều nhỏ nhặt mà sách vở không đề cập tới và những lời khuyên của người đi trước mà không hề giải thích tại sao…
Mình chỉ đề cập đến những gì mình biết để các bạn tham khảo tránh phải hối tiếc cho con. Đây không phải là bài viết nghiên cứu chuẩn mực mà chỉ mang tính chia sẻ kinh nghiệm thôi nhé.
Khi mang thai:
– tránh lò vi sóng đang vận hành (bức xạ ảnh hưởng đến thai nhi)
– không ăn rau sống, thịt sống (kể cả beefsteak còn hồng đỏ bên trong), trứng sống. Những thứ này có nhiều vi khuẩn, vi trùng, sán.. Homemade mayonnaise có trứng sống đấy nhé. còn mayonnaise bán sẵn trong siêu thị thì ok.
– Sushi thì có người kiêng có người không kiêng. Người Nhật khi có bầu vẫn ăn sushi. 8 tháng đầu mình cũng ko ăn sushi nhưng đến tháng thứ 9 nghe bà mụ bảo có bầu ăn sushi ko sao, thế là tuần nào cũng ăn sushi cho đến lúc đẻ…hihi…
– không tập gym quá nặng, động tác nhẹ nhàng ok.
– 3 tháng đầu tăng cường vitamin (uống nhiều nước cam rất tốt) vì đây là lúc các tế bào phát triển và phân tán tạo thành cơ thể em bé.
– 3 tháng giữa đi bộ nhiều nhưng không được cố sức (giúp thai quay đầu & cơ hoành?! giãn nở)
– 3 tháng cuối tăng cường canxi (uống nhiều sữa tươi, fromage) vì đây là lúc xương em bé cần hoàn thiện.
Khi sinh con:
– Em bé mới chào đời, vật đầu tiên đưa vào miệng bé phải là ti mẹ, không phải ngón tay của bố hay của y tá hay ti giả. (vừa mang ý nghĩa mẫu tử nhưng cũng hình thành thói quen ti mẹ cho bé. nếu bé quen với ti giả thì sẽ không chịu ngậm ti mẹ)
– Mấy ngày đầu mẹ có thể không có sữa nhưng tuyệt đối không giao con cho y tá/bà mụ chăm/cho ăn vì họ sẽ cho con bú sữa bình, nó sẽ quên ti mẹ và sẽ khó quay trở lại ti mẹ. Hơn nữa, ko có con bú – vú mẹ ko được kích thích để tiết sữa nên càng làm chậm quá trình sản xuất sữa.
Vô cùng quan trọng:
Trước khi có sữa, cơ thể mẹ tiết ra chất colostrum cực kỳ quí vì nó cung cấp chất kháng thể cho con. Chất colostrum có màu vàng tiết ra từ vú mẹ, rất ít, nhưng bé cần mút hết chất đó để có sức đề kháng tự nhiên.
Trẻ con mới sinh sút vài trăm gram trong mấy ngày đầu là bình thường. Jenna sinh ra nặng 4kg nhưng 3 ngày sau chỉ còn 3.6 kg. Những ngày này mẹ chưa có sữa nhưng vẫn phải cho con bú mỗi khi con khóc. Trẻ càng mút ti mẹ nhiều sữa càng chóng về . Trẻ mới sinh vẫn được cung cấp chất dinh dưỡng từ cuống rốn cho nên không sợ con đói, không cho con bú bình trong 2-3 ngày đầu.
Kinh nghiệm bản thân – mình hối tiếc là đã không cho con bú mỗi khi nó khóc. Lúc ấy ngu ngơ, nghĩ rằng mình chẳng có sữa cho nó bú cũng bằng thừa, nên toàn cho nó mút tay mẹ. Vì thế mãi 5 ngày sau đẻ mình mới có sữa.
Lời khuyên chân tình nhất: trẻ mới sinh luôn phải được ti mẹ, khi trẻ khóc, bất kể ngày đêm.
Bullshit:
– Vú nhỏ thì ít sữa. SAI. Vú to hay vú nhỏ đều có các tuyến sữa như nhau, khả năng sản xuất sữa như nhau. Càng cho con bú nhiều thì sữa tiết ra càng nhiều.
– Mới đẻ xong phải kiêng tắm gội. SAI. Tắm gội để giữ vệ sinh thân thể, tránh nhiễm trùng vết khâu, vết mổ..
– Trẻ sơ sinh khóc là để được nựng nịu ôm ấp. SAI. Trẻ sơ sinh chưa thể ý thức việc khóc mè nheo hay để được ôm ấp mà nhu cầu duy nhất là TI MẸ
Về nhà:
Cho bé ở phòng riêng / giường riêng ngay từ ngày đầu tiên về nhà. Không cho bé nằm cùng giường với mẹ, nếu không sau này sẽ rất khó cho bé ngủ riêng, sẽ quấy khóc, ngủ không ngon khi không có mẹ.
Tháng đầu cho con bú theo nhu cầu (demand feeding) – con khóc mẹ cho bú ngay. Rồi sau đó mới tự điều chỉnh theo lịch sinh họat cho bú 2 hay 3 tiếng / lần.
Ở bệnh viện các bà mụ theo kiểu cũ hay khuyên các bà mẹ trẻ cho con bú cách 4 tiếng 1 lần. con có kêu gào vì đói thì cũng bắt chờ sau 4 tiếng mới cho bú. Đây không phải là 1 lời khuyên tốt vì nó làm hạn chế tiết sữa cho con. Nên nhớ, tuyến vú tiết sữa theo nhu cầu bú của em bé. cho bú ít thì sẽ ít sữa, mà càng cho bú nhiều sẽ nhiều sữa. Điều này cực kỳ đơn giản và dễ hiểu nhưng vẫn có người không áp dụng và kêu “ít sữa”.
Cách cho bú để con hấp thụ sữa mẹ tốt nhất:
Sữa mẹ trong cùng 1 bầu vú có 2 loại: sữa đầu và sữa cuối. Sữa đầu nhạt thếch, loãng toẹt, để giải khát là chính. Sữa cuối mới là sữa chất lượng cao, đặc và thơm, nhiều dinh dưỡng và chất béo. Để make sure là con luôn được bú sữa cuối, mẹ phải nhớ đặt con vào bên ti mà lần trước đã kết thúc ở bên đó.
Ví dụ, trước đó con ti xong vú bên trái. lần ti sau mẹ phải đặt con vào ti bên trái để lấy hết sữa cuối bên ti trái rồi mới sang ti phải. Nếu mẹ đặt con vào ti phải ngay thì con sẽ chỉ mới hút sữa đầu (loãng) là đã no (nước) và cứ thế con sẽ mãi chỉ uống nước lã mà không tăng cân.
Uống sữa đầu mà ko được uống sữa cuối còn làm cho trẻ có nguy cơ bị colic nữa. Nghĩa là trẻ bị chướng bụng do ko hấp thụ được sữa mẹ và chỉ gào khóc mà ko cách nào làm cho nó im được. Có đứa bị colic khóc 4-5 tiếng không ngừng í. Thương lắm.
Thêm 1 điều quan trọng nữa là. vú mẹ chỉ sản xuất thêm sữa khi vú đã cạn sữa. Nếu bé mới uống được sữa đầu đã no và lượng sữa cuối bổ dưỡng ko được dùng đến thì ti mẹ sẽ ko sản xuất thêm sữa nữa. Việc này sẽ làm giảm khả năng sản xuất sữa của mẹ. Không những thế mẹ còn có nguy cơ bị tắc sữa vì sữa cuối đặc ko được dùng đến sẽ vón lại và gây tắc tuyến sữa. Đau lắm. Sốt tắc sữa là cái sốt nhục nhã nhất. Thề!!!
Nuôi Con
3 tháng đầu nhu cầu chủ yếu của trẻ là ăn và ngủ nên nếu đáp ứng đầy đủ nhu cầu này cùng áp dụng routine (lịch sinh họat mỗi ngày) thì nuôi con sẽ dễ dàng hơn. Những tháng đầu mẹ phải dậy cho con bú lúc 2-3h sáng là bình thường nhưng khi con nặng tầm 5 – 6kg thì có thể luyện cho con ngủ thâu đến 7h sáng.
Cách huấn luyện cho con ngủ thâu đêm:
Trẻ sơ sinh không phân biệt được ngày và đêm nên chúng thường thức dậy lúc nửa đêm về sáng. Khi cho trẻ đi ngủ phải luôn đảm bảo phòng ngủ tối như bưng, không có 1 chút ánh sáng nào trong phòng. Ngược lại, buổi sáng thì mở hết cửa sổ ra cho ánh sáng tràn vào. Ban ngày thì bật nhạc tưng bừng, khua khoắng nồi niêu trong bếp như bình thường. Dần dần bé sẽ ý thức được rằng cứ trời sáng, nhiều tiếng động thì là thời gian thức và chơi. Khi nằm trong bóng tối có nghĩa là đi ngủ.
– Cho con bú no và đầy đủ vào ban ngày (đặc biệt là bữa cuối trước khi đi ngủ) để con có đầy đủ chất dinh dưỡng ngủ qua đêm mà không cần thức giấc (chủ yếu vì đói).
– Luyện cho con ngủ ít và ngắn vào ban ngày (7h sáng – 7h tối) để buổi tối con có thể ngủ đẫy giấc.
– Khi bé tăng cân đều 200gr/tuần thì có thể cắt bú đêm. Nếu bé thức vào lúc 3h hay 4h sáng thì cho bé uống trà hay nước đun sôi để nguội. Dần dần tiến đến không cho uống gì vào lúc nửa đêm mà chỉ hát ru cho bé ngủ tiếp.
Thói quen xấu nên tránh:
Không ru con ngủ trên tay mẹ. Nó sẽ hình thành thói quen xấu – chỉ ngủ khi được mẹ bế và hát ru.
Chiếc ghế bouncer là vật cứu nhân của nhà này. Không có chiếc ghế này thì sẽ vất vả gấp ngàn lần. Thề !!! Khi con đã được ăn no, bỉm sạch mà vẫn khóc thì đó là lúc nó cần được ngủ. Những lúc như thế không được bế ẵm mà cho con ngồi vào bouncer đu đưa, không nói chuyện, không nhìn vào mắt con. Cứ đu đưa nhè nhẹ thế nó sẽ tự thiếp đi (sau 1 lúc khóc gắt ngủ).
Giới thiệu chiếc ghế bouncer của Baby Bjorn mà Jenna đang dùng. Thích lắm í.
Ngoài ra, tập cho con tự ngủ mà không cần ai ru, không cần ai vuốt ve. Việc này cần 1 vài lần để cho con khóc trên giường của nó, sau rồi nó mệt quá, ngủ lúc nào không biết. Những ngày đầu mới tập trẻ có thể khóc tới 2 tiếng. Việc này cần sự can đảm của mẹ, không ngã lòng xót con quá mà bế nó vào ngủ chung với mẹ. Dĩ nhiên phải make sure là con đã được ăn no, bỉm sạch, vận động cả ngày, đến tối có 1 việc duy nhất là ngủ thôi. Ngoài ra cũng nên check nhiệt độ cơ thể xem bé có bị sốt? ngạt mũi? v..v..
Nếu tập được cho con thói quen độc lập thì mẹ sẽ nhàn hơn rất nhiều, không phải lúc nào cũng bế con trên tay, chẳng làm được việc gì khác. Ở VN hay có thói quen bế trẻ con, mẹ bế mỏi tay thì truyền cho bà bế… Việc này không hề tốt chút nào mà chỉ tạo thói quen cho trẻ luôn đòi được bế, cả khi lớn đến 3-4 tuổi.
Ở nhà mình cứ quẳng con vào cái bouncer này là nó tự chơi thôi. Bà ngoại sang thăm, nàng ngồi trên ghế bouncer buôn chuyện với bà rất rôm rả. đến khi bà thích quá bế lên thì nàng khóc giãy nảy làm bà rất ngạc nhiên: “ơ nó không thích bế à?”. Bà đành đặt nàng xuống ghế thì nàng lại tươi ngay, lại buôn chuyện tiếp.. hờ hờ…
Chị Tâm Phan
 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.