Kinh nghiệm cứu trợ bão lụt

Tôi từng vừa là người nhận cứu trợ, vừa là người đi làm cứu trợ, nên tôi chia sẻ vài điều từ trải nghiệm của chính mình. Không phải để bảo ai làm theo, ai tiện cách nào làm cách đó.

Cho cái gì. Đây là chỗ tôi ngẫm nhiều nhất. Ở nhà, tôi hay đi chợ mua đồ tươi đồ khô về để cả tuần. Nhưng mạ tôi với o giúp việc chỉ quen nấu mấy món họ thích, nên đồ tươi để lâu hư phải đổ đi. Nhìn cả thùng nếp lứt, đậu phụng, mè phải đổ, tôi xót ruột dã man. Củ sen, cà chua, khoai môn để hư, còn rau lang rau cải trong vườn thì nấu đi nấu lại. Chỉ khi mạ tự đi chợ, tự cân đối mua món mạ cần, thì mới thôi đổ.

Cứu trợ cũng vậy. Người chủ gia đình mới biết họ cần gì để tự cân đối. Nên tốt nhất là cho họ tiền, để họ tự lo, tự linh hoạt theo hoàn cảnh của họ.

Tôi nhớ đợt lụt đầu, tôi gửi tiền về quê, rồi hỏi ba mạ có nên gửi thêm nửa tạ cá mùi hướng về cho bà con chia nhau không. Cả ba mạ đều ủng hộ gửi tiền, phản đối gửi cá. Lý do rất thực: họ không ăn đâu, cá tươi sau lụt thiếu chi, gửi tiền là được rồi, của một đồng công một nén. Cho mớ cá ít ý nghĩa. Cho tiền để họ tự đi chợ, tự chọn loại cá họ quen, nấu kiểu họ thích, mới ăn vô cơm được.

Còn nếu cho đồ ăn thì cho đồ nóng. Ở quê ngoại tôi, Triệu Long, mấy Dì nấu cơm trưa cơm tối phát cho người trong làng, mỗi nhà hai hộp, cơm nóng có canh có cá, ấm bụng thiệt. Vì thức ăn là năng lượng. Để hai ba ngày là nó hết năng lượng, chỉ còn dinh dưỡng thôi. Cũng như trái cây tươi so với trái cây thắp hương mấy ngày, khác nhau lắm.

Nói cho cùng, cứu trợ tử tế là tôn trọng cái người nhận biết rõ hơn mình: họ cần gì, và họ muốn sống tiếp ra sao.