Dặn dò

Thảo lên thăm tôi tối qua, trước khi cùng hai bạn nữa khăn gói sang Ấn Độ du học. Trước lúc ba đứa vượt đại dương, tôi dặn mấy điều, mong tụi nó nhớ kỹ.

Thứ nhất, sáu tháng đầu các em sẽ vật vã khi nghe thầy cô giảng, nghe bạn bè nói. Chuyện đó bình thường, đi du học hầu như ai cũng vậy, chấp nhận rồi vượt qua thôi. Nói mà người ta chưa hiểu, thì cũng đừng vì thế mà lái giọng sang accent Ấn cho họ dễ hiểu. Quen rồi khó sửa lắm. Cứ giữ những gì chị đã dạy: phát âm rõ, đúng trọng âm, chú ý âm cuối, nói có âm điệu, chậm rãi, điềm đạm. Các em may hơn chị nhiều vì được học đúng từ đầu, nên đỡ bị văng quật hơn, nhưng không phải vì vậy mà không te tua.

Thứ hai, thời gian đầu sẽ khó thích nghi đủ thứ, thức ăn, khí hậu, môi trường sống. Cái đó mới đúng là giá trị của du học. Được thả vào một môi trường đầy thử thách để mà vùng vẫy, quẫy đạp, rồi tự tìm cách thích nghi. Chứ du học đâu phải chỉ để lấy kiến thức và tấm bằng về đi làm. Môi trường càng khắc nghiệt, sau này các em càng biết ơn nó đã trui rèn mình. Từ khóa là: chấp nhận, chấp nhận, và chấp nhận, rồi tìm cách vượt qua. Đừng so nước nọ nước kia, được học bổng gần như toàn phần đã là may lắm rồi. Và đừng than với bạn bè ba mẹ, vì họ giúp được gì đâu, chỉ có em mới giúp được em.

Thứ ba, cái em cần học nhất không phải kiến thức, mà là khả năng tự học. Kiến thức đầy rẫy trên mạng, cho không. Cái em cần là biết tổng hợp, phân tích, và chọn cái phù hợp với mình. Như chị học Quản lý Carbon sáu năm trước, giờ có dùng tới đâu. Cái chị thật sự mang về từ Úc là khả năng tự học và tư duy phản biện, rồi thích gì học nấy. Nhớ nha, phản biện, chứ không phải phản ứng.