Nếu thế này thì làm thế kia

Chín giờ tối bạn mới ngồi xuống. Cả ngày lo con, lo hàng, lo trả lời tin nhắn. Giờ bạn mở điện thoại ra, thấy mười mấy khách nhắn cùng một câu. Người hỏi giá. Người hỏi đã chuyển khoản chưa nhận được. Người mua xong không biết vào học ở đâu.

Bạn gõ lại từng câu. Câu nào cũng gần giống nhau. Bạn gõ đến người thứ tám thì mỏi tay, đến người thứ mười hai thì bực. Bạn nghĩ, giá mà có ai làm hộ mình mấy việc lặp đi lặp lại này.

Có đấy. Nhưng bạn nghe hai chữ tự động hoá là thấy sợ. Nghe như phải biết máy tính, phải thuê kỹ sư, phải học code. Bạn gạt đi, thôi để mình tự làm tay cho chắc.

Tôi muốn bạn bỏ nỗi sợ đó ngay hôm nay. Vì tự động hoá không phải chuyện của dân kỹ thuật. Nó là một câu nói bạn đã dùng cả đời.

Bạn đã đặt luật từ lâu rồi

Nghĩ lại mà xem. Cả ngày bạn nói những câu thế này.

Nếu trời sắp mưa thì mang áo đi con. Nếu khách chuyển khoản xong thì mình gửi hàng. Nếu con sốt trên 38 độ thì cho uống thuốc. Nếu hết gạo thì ghi vào giấy đi chợ.

Mỗi câu đó có hai vế. Một vế là điều kiện, nếu thế này. Một vế là hành động, thì làm thế kia. Bạn đặt luật, rồi cứ thế mà làm theo. Không ai dạy bạn, bạn tự biết.

Tự động hoá đúng y như vậy. Không hơn. Bạn viết ra một câu nếu thế này thì làm thế kia. Rồi bạn giao câu đó cho một người máy nhỏ giữ.

Người máy nhỏ đó làm gì

Bạn hình dung nó như một người phụ việc rất chăm và rất ngốc. Chăm ở chỗ nó thức suốt ngày đêm, không nghỉ, không quên. Ngốc ở chỗ nó chỉ làm đúng những gì bạn dặn, không tự nghĩ thêm.

Bạn dặn nó: nếu có một người vừa thanh toán xong, thì gửi cho họ tin nhắn chỉ đường vào học. Thế là mỗi lần có ai trả tiền, dù ba giờ sáng, người máy tự gửi tin đó. Bạn đang ngủ. Khách vẫn được chăm.

Bạn dặn thêm: nếu một người đăng ký nhận tài liệu, thì gắn cho họ một cái thẻ ghi là quan tâm, rồi báo cho tôi. Thế là mỗi người mới vào, người máy tự dán thẻ, tự nhắn bạn một dòng. Bạn không phải ngồi canh.

Bạn dặn nữa: nếu có tiền vào tài khoản mà không khớp đơn nào, thì kêu tôi ngay. Người máy canh việc đó thay bạn, cả những lúc bạn không nhìn.

Nhiều luật nhỏ như vậy ghép lại thành một hệ thống. Không có gì bí ẩn. Chỉ là bạn ngồi xuống một lần, nghĩ cho kỹ những câu nếu thế này thì làm thế kia, rồi giao cho người máy giữ.

Một việc nhỏ bạn làm được hôm nay

Bạn chưa cần chạm vào máy móc gì cả. Bạn chỉ cần một tờ giấy.

Hãy nhớ lại ba việc trong tuần mà bạn lặp đi lặp lại, chán nhất, giống nhau nhất. Trả lời cùng một câu hỏi giá. Nhắc người ta cách vào học. Cảm ơn người vừa mua.

Với mỗi việc, viết ra một câu đúng theo mẫu này: nếu ... thì tôi ... Điền vào chỗ trống bằng lời của chính bạn.

Ví dụ bạn viết: nếu có người mua khoá học thì tôi gửi họ lời cảm ơn và đường dẫn vào lớp. Xong. Đó là một luật hoàn chỉnh. Đó là viên gạch đầu tiên của tự động hoá, và bạn vừa tự tay đặt nó mà không cần biết một dòng code nào.

Khi bạn viết được ba câu như vậy, bạn đã sẵn sàng. Việc còn lại chỉ là tìm người máy để giao. Nhưng phần khó nhất, phần đầu bạn, bạn đã làm xong.

Nếu bạn muốn tôi chỉ cách biến một câu nếu thế này thì làm thế kia thành người máy làm thật, bạn nhắn tôi. Tôi sẽ đi cùng bạn từng bước một.